|
İlçenin Tarihi

İlçemizin tarihini, Türklerin Anadolu'yu yurt edinmelerinden önceki
ve sonraki dönem diye aktarmak daha doğru olacaktır. Türklerin
Anadolu'ya yerleşmeden önceki Hacıbektaş ve çevresinin tarihini
anlatmaya çalışırsak;
Anadolu'nun tarihi incelendiğinde sayısız medeniyetlere beşiklik
yapmış, dünyanın en zengin tarihine, kültürüne sahip olduğu görülür.
Bölge, büyük ve eşsiz doğal bir müze özelliği taşır. Hacıbektaş
ilçesinin de Anadolu yarımadası'nın merkezinde bulunduğu, ilçenin ve
yöresinin çok çeşitli medeniyetlere sahne olduğu ve çok zengin
tarihe sahip olduğu görülmektedir.
1967 yılında, Ankara Üniversitesi Dil Tarih-Coğrafya Fakültesi
öğretim üyelerinden Prof. Dr. Kemal BALKAN başkanlığındaki bir heyet
tarafından, Hacıbektaş ilçe merkezinde bulunan Suluca Karahöyük'te
yapılan kazı çalışmaları sonucunda, çeşitli kültür kalıntıları
bulunmuş; elde edilen arkeolojik buluntuların M.Ö. yıllara dayandığı
anlaşılmıştır. Bu kültür kalıntıları tarihi sırasına göre: Eski Tunç
Çağı: M.Ö. 3000-2000, Asur Ticaret Kolonileri Çağı M.Ö. 1950-1800,
Hitit Çağı M.Ö. 1800-1200,Firig Medeniyeti: M.Ö. 1200-650, Geç
Hitit-Helenistik-Galat Çağı: M.Ö. 620-200, Geç Roma Devri: M.Ö. 2.
yüzyıl- M.S. 4. yüzyıl olarak tesbit edilmiş ve buradan çıkarılan
arkeolojik buluntular, bu merkezin ne kadar zengin ve köklü
medeniyetlere ev sahipliği yaptığını göstermektedir.
Hacı Bektaş Veli'nin Hacım Köy'e (Suluca Karahöyük) gelmeden önceki
ilçenin tarihini böylece kısaca özetledikten sonra, Türklerin
Anadolu'yu yurt edindikten sonraki Hacıbektaş İlçesinin tarihini
şöyle özetleyebiliriz.
Hacıbektaş İlçesi XIII. yüzyılın ilk yarısında 7 hanelik küçük bir
köydür. Hacı Bektaş Veli'nin Anadolu'ya ulaştığı tarihlerde Anadolu
Selçuklu Devletinin kötü yönetimi sonunda Türk birlik ve beraberliği
bozulma durumuna gelmiştir. Anadolu Selçukluların 1243 yılında
Moğollar tarafından yıkılması nedeniyle Hacıbektaş ve çevresi,
Kırşehir, Nevşehir bölgesi Moğol hakimiyetine geçmiştir. Moğollarla
uzlaştırıcı konumda bulunan Nurettin Çaça bu bölgeye tayin edilmiş,
Yunus Mukremin adında Barak aşiretinden bir zata Hacıbektaş ve
yöresi otlakiye olarak verilmiş, daha sonra 7 hanelik Hacim Köy,
Yunus Mukremin tarafından kurulmuştur.
İlçenin bulunduğu yer ve yöresine, Anadolu Selçuklu Beyliklerinden
Dulkadiroğulları, Eretna ve Karamanoğulları Beyliklerinin çeşitli
zamanlarda birbirinden el değiştirerek hakim oldukları, tarihi
kaynaklardan anlaşılmaktadır. Bölge daha sonra Osmanlı Devleti
hakimiyetine dahil olmuştur.
Ünlü seyyah Evliya Çelebi'nin, Seyahatnamesi (c.5.,s.54)'de
bahsettiğine göre;
"Hacı Bektaş Veli'nin" izniyle devlet Ertuğrul'a doğrulup, nice
fetih ve fütuhat ederek, az müddette "Söğütçük" nam kasabada devlet
oğlu "Osman Han" teveccüh etmiş, sikke ve hutbe ile "Padişah-i
Müstakil" olmuştur.
cümlesinden, Hacı Bektaş Veli ve düşüncesinin o dönemdeki etkinliği
ortaya çıkmaktadır.
Ünlü düşünür Hacı Bektaş Veli'nin gelmesiyle Suluca Karahöyük'ün
çehresi değişir, önemi artar. Dergahını burada kurması ve
düşüncelerini buradan yayması Suluca Karahöyük'ün önemini gittikçe
artırmış, felsefesi yurt sınırlarını aşmıştır. Hacı Bektaş
Veli'nin ölümü ile, Suluca Karahöyük'ün ismi Hacıbektaş olarak
değişir. Hacıbektaş daha sonra önemli bir tarih ve kültür merkezi
haline gelmiştir.
Hacıbektaş, 1541 yılında Niğde'ye bağlı bir nahiye merkezidir.
19.yüzyıl sonlarında ise Ankara vilayetinin Kırşehir sancağına bağlı
bir nahiye merkeziydi. Bakanlar Kurulu'nun 12.12.1947 tarih ve 21454
sayılı kararı ile 01.01.1948 tarihinde ilçe yapılarak Kırşehir iline
bağlanmıştır. Daha sonra Hacıbektaş 1954’de il yapılan
Nevşehir’e bağlandı.
İlçenin bugün hala ayakta kalan tarihi yapılarından Hacıbektaş Veli
Dergahı, Kadıncık Ana Evi, Bektaş Efendi Türbesi Vakıflar Genel
Müdürlüğü mülkiyetinde olup Kültür Bakanlığı, Anıtlar ve Müzeler
Genel Müdürlüğünce müze olarak kullanılmaktadır. Karahöyük
kazılarından çıkan eski çağlara ait eserler Arkeoloji ve Etnografya
Müzesinde sergilenmektedir.

Hacıbektaş Bölgesi Kronolojisi

|
DÖNEM: |
ÖNEMLİ GELİŞMELER: |
|
M.Ö. 1650 - 1460 |
Hitit Krallık Dönemi |
|
M.Ö. 1460 - 1200 |
Hitit İmparatorluk Dönemi |
|
M.Ö. 1200 |
Ege Göç Kavimlerinin Anadolu'ya Gelmesi |
|
M.Ö. 676 |
Kimmer İskit Akınları |
|
M.Ö. 680 - 610 |
Asur Egemenliği |
|
M.Ö. 610 - 550 |
Med Egemenliği |
|
M.Ö. 550 - 332 |
Persler Dönemi |
|
M.Ö. 323 - M.S.170 |
Kapadokya Krallığı Dönemi |
|
M.S. 170 - 395 |
Romalılar Dönemi |
|
M.S. 395 |
Bizans Egemenliği Başlaması |
|
M.S. 1097 |
I. Haclı Seferi Sırasında Yörenin Zarar Gormesi |
|
M.S. 1186 |
Bölgenin Yönetiminin Nurettin Sultanşah'a Bırakılması |
|
M.S. 1195 |
Kubeddin Melikşah'ın, Nureddin Sultanşahın öldürülerek
idareyi ele alması |
|
M.S. 1318 |
Orta Anadoluy'la birlikte bölgenin, İlhanlıların Valisi
Timurta'ca yönetilmesi |
|
M.S. 1340 |
Nevşehir ve bölgenin bağımsız devlet olan Eratna
Beyliğine kalmasi |
|
M.S. 1365 |
Karamanoğlu Alaeddin Ali Bey'in yöreyi alması |
|
M.S. 1402 |
Timur'un Nevşehir ve yöresini Karamanoğullarına geri
vermesi |
|
M.S. 1466 |
Bu bölgenin kesin olarak Osmanlı ülkesine katılması |
kaynak:Hacıbektaş WEB |